Wymagany standard energetyczny budynków zmieni się. Nadchodzą budynki bezemisyjne

Nadchodzi zaostrzenie standardu energetycznego budynków w całej Unii Europejskiej. Zapewne już za 7 lat wszystkie nowe budynki będą musiały być bezemisyjne. To oznacza bardzo niskie zużycie energii pierwotnej, powszechne korzystanie z OZE, a także eliminację emisji CO2 ze spalania paliw kopalnych w budynkowych źródłach energii. Czym dokładnie cechuje się budynek bezemisyjny jako standard energetyczny budynków?

Standard energetyczny budynków – stan obecny

Standard energetyczny budynków określany jest przez wskaźnik EP (zużycie energii pierwotnej). W Polsce obowiązuje standard budynków niemal zeroenergetycznych, zapisany w rozporządzeniu Warunki Techniczne dla budynków i określany jako WT2021 [1]. Od 30 grudnia 2020 r. wszystkie budynki nowe lub przechodzące gruntowny remont muszą mieć wskaźnik EP nie wyższy niż zapisany w tym standardzie oraz cechować się odpowiednią wysoką izolacyjnością przegród budowlanych.

Obecny standard energetyczny budynków
Standard energetyczny nowych budynków obowiązujący obecnie w Polsce [1]

Nadchodzi jednak kolejne zaostrzenie tych wymogów. W Unii Europejskiej zakończyły się prace nad nowelizacją dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (EPBD). W dyrektywie tej znajduje się zapis dotyczący wymaganego standardu energetycznego budynków. Dyrektywa [2, 3] zawiera bardzo ważny zapis: w niedalekiej przyszłości wszystkie nowe budynki mają być bezemisyjne (zeromisyjne).

Budynek bezemisyjny, czyli jaki?

W języku polskim najczęściej pojawia się określenie “budynek bezemisyjny”. Można spotkać również określenie “budynek zeroemisyjny”. Budynek bezemisyjny/zeroemisyjny (zero emission building – ZEB) według dyrektywy to:

budynek o bardzo wysokiej charakterystyce energetycznej określonej zgodnie z załącznikiem I, w którym to budynku bardzo niska ilość nadal wymaganej energii pochodzi w pełni z energii ze źródeł odnawialnych wytwarzanej na miejscu, od społeczności energetycznej działającej w zakresie energii odnawialnej […] lub z systemu ciepłowniczego i chłodniczego

Art. 2. 2. znowelizowanej dyrektywy EPBD [2]

Dodatkowym wymogiem dla budynku bezemisyjnego jest określenie współczynnika globalnego ocieplenia w cyklu życia budynku. Wartość ta, obliczona na 50 lat, stanie się częścią świadectwa charakterystyki energetycznej.

A w praktyce?

Budynek bezemisyjny musi mieć klasę charakterystyki energetycznej co najmniej A (czytaj więcej o klasach energetycznych budynków) oraz nie może emitować na miejscu CO2 z paliw kopalnych. Jak wyjaśnia dr inż. Małgorzata Smuczyńska, wiceprezeska Polskiej Organizacji Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC), brak lokalnej emisji oznacza ogrzewanie za pomocą:

  • efektywnej sieci ciepłowniczej (wykorzystującej OZE lub ciepło odpadowe);
  • pompy ciepła z instalacją PV (bilansującą roczne zużycie energii elektrycznej pompy ciepła);
  • kotła na biomasę.

Wymóg ten spełni też miejscowa produkcja energii przez inne urządzenia wykorzystujące OZE, np. kolektory słoneczne, turbiny wiatrowe czy (w przyszłości) rozwiązania wykorzystujące biogaz/biometan.

W dyrektywie przewidziano też, że spełnienie tych wymagań dla niektórych budynków może okazać się niewykonalne technicznie. Wówczas zużywana energia pierwotna powinna pochodzić z sieci i spełniać kryteria określone w prawie krajowym.

Standard energetyczny budynków bezemisyjnych według nowej EPBD.
Tabela przedstawia wartości maksymalne EP, które będą obowiązywać w całej UE (dla Polski – wartości dla kontynentalnej strefy klimatycznej UE) dla budynków nowych. Konkretne wartości ma ustalić każdy kraj.

Od kiedy nowy standard energetyczny budynków?

Zgodnie z art. 7 dyrektywy, daty nowych obowiązków wyglądają następująco:

  • od dnia 1 stycznia 2028 r. bezemisyjne mają być nowe budynki zajmowane lub będące własnością organów publicznych
  • od dnia 1 stycznia 2030 r. bezemisyjne mają być wszystkie nowe budynki.

Przewiduje się tez, że istniejące budynki zostaną przekształcone w budynki o zerowej emisji do 2050 roku.

Konkretne daty zapisane w dyrektywie zostaną także uwzględnione w prawie krajowym. W Polsce oznacza to nowelizację rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie [1], w którym zapisany jest obowiązujący obecnie standard WT 2021.

Źródła i akty prawne

  1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r. poz. 1225)
  2. COM(2021) 802 final. Wniosek: DYREKTYWA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (wersja przekształcona). 2021/0426(COD) – wersja w j. polskim
  3. Poprawki Parlamentu Europejskiego do wniosku KE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków przyjęte 14 marca 2023 r. – wersja w j. angielskim

EPBD w Strefie Instalatora

EPBD – znowelizowana dyrektywa a polska branża instalacyjna

Cykl o nowej dyrektywie w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (EPBD) przyjętej w marcu 2024 r. przez Parlament Europejski i Radę UE. Jakie zapisy zawiera dyrektywa i co to oznacza dla branży instalacyjnej?

Czytaj w SI o dyrektywie EPBD.

Warto przeczytać także:

Leave a Comment