
Dzieje się w branży elektro: W Wałbrzychu rozpoczęto produkcję inteligentnych liczników energii. NIK skontrolował, czy polscy strażacy są dobrze przygotowani do gaszenia pożarów pojazdów elektrycznych i paneli fotowoltaicznych. W Korei Południowej opracowano ultracienką baterię ze stałym elektrolitem.
Firma Elgama Smart Energy, należąca do litewskiej grupy Elgama-Elektronika, rozpoczęła produkcję inteligentnych liczników energii elektrycznej w Wałbrzychu. Zakład, zlokalizowany na terenie Wałbrzyskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej „INVEST-PARK”, ma docelowo wytwarzać ponad milion urządzeń rocznie. Produkcja będzie początkowo przeznaczona na rynek polski, a następnie również na eksport do innych krajów europejskich.
Fabryka specjalizuje się w produkcji jedno- i trójfazowych liczników zdalnego odczytu. Korzystają z nich operatorzy systemów dystrybucyjnych do modernizacji i cyfryzacji infrastruktury elektroenergetycznej. W uruchomienie zakładu zainwestowano kilka milionów euro, a obecnie zatrudnia on około 40 pracowników.
Inwestycja opiera się na doświadczeniach grupy Elgama-Elektronika, która we współpracy z polską firmą Esmetric Group realizowała wcześniej wdrożenia inteligentnych systemów opomiarowania (AMI) dla krajowych operatorów sieci dystrybucyjnych. Zakład uzyskał certyfikat zgodności z modułem H1 dyrektywy MID. Obejmuje on kontrolę jakości na wszystkich etapach – od projektu i produkcji po badania gotowych urządzeń.
Inteligentne liczniki umożliwiają automatyczne przekazywanie danych o zużyciu energii i wspierają rozliczenia w taryfach dynamicznych. Dodatkowo ułatwiają operatorom monitorowanie parametrów i zarządzanie siecią elektroenergetyczną. Dane pomiarowe mogą być również wykorzystywane w Centralnym Systemie Informacji Rynku Energii (CSIRE).
Uruchomienie produkcji w Wałbrzychu wpisuje się w proces cyfryzacji polskiej energetyki i rozbudowy krajowego zaplecza przemysłowego. Lokalna produkcja urządzeń pomiarowych ma wspierać bezpieczeństwo dostaw, rozwój kompetencji technologicznych oraz modernizację infrastruktury elektroenergetycznej w Polsce i Europie.

Najwyższa Izba Kontroli (NIK) pozytywnie oceniła przygotowanie Państwowej Straży Pożarnej (PSP) do prowadzenia działań ratowniczo-gaśniczych podczas pożarów instalacji fotowoltaicznych i pojazdów elektrycznych. Kontrola wykazała jednak zróżnicowany poziom wyszkolenia strażaków oraz wyposażenia poszczególnych jednostek. NIK wskazała na potrzebę dalszego rozwoju zaplecza technicznego, doskonalenia procedur i systematycznych szkoleń.
Rosnąca liczba instalacji OZE i pojazdów elektrycznych stawia przed służbami ratowniczymi nowe wyzwania. Na koniec 2025 r. w Polsce zarejestrowanych było niemal pół miliona pojazdów elektrycznych, a liczba mikroinstalacji fotowoltaicznych przekroczyła 1,6 mln. Wraz z rozwojem tych technologii zwiększyła się również liczba zdarzeń pożarowych z ich udziałem.
Według danych przedstawionych przez NIK w latach 2019–2022 odnotowywano pojedyncze pożary samochodów elektrycznych. Natomiast w latach 2023–2024 ich liczba wzrosła do kilkudziesięciu rocznie. Zdarzenia te nadal stanowiły jednak niewielki odsetek wszystkich pożarów pojazdów. W przypadku instalacji fotowoltaicznych liczba pożarów wzrosła z 46 w 2019 r. do kilkuset rocznie w latach 2021–2024. Od 2022 r. zaczęto również rejestrować pojedyncze pożary magazynów energii.
NIK podkreśla konieczność dalszego wyposażania jednostek PSP w nowoczesny sprzęt, rozwijania metod analizy zagrożeń oraz podnoszenia kwalifikacji strażaków. Ważnym elementem poprawy bezpieczeństwa powinna być także edukacja użytkowników instalacji fotowoltaicznych, magazynów energii i pojazdów elektrycznych w zakresie postępowania w sytuacjach awaryjnych.
Kontrola objęła działalność Komendy Głównej PSP w okresie od 1 stycznia 2019 r. do 30 czerwca 2025 r. Dodatkowo przeprowadzono badanie kwestionariuszowe w 16 komendach wojewódzkich oraz 55 komendach miejskich i powiatowych PSP.
Pełny raport dostępny tutaj: https://www.nik.gov.pl/plik/id,32684.pdf

Naukowcy z Uniwersytetu Dongguk w Korei Południowej opracowali prototyp ultracienkiego akumulatora ze stałym elektrolitem o grubości zaledwie 2,77 µm. To kilkakrotnie mniej niż średnica ludzkiego włosa. Nowe ogniwo osiągnęło objętościową gęstość energii na poziomie 235,13 Wh/l po 100 cyklach ładowania i rozładowania. Wyniki badań opublikowano w czasopiśmie „Advanced Energy Materials”.
Opracowana konstrukcja wykorzystuje technologię bezanodową, w której lit podczas ładowania osadza się bezpośrednio na kolektorze prądowym. Aby zwiększyć stabilność tego procesu, naukowcy zastosowali ultracienką warstwę pośrednią z cyny i węgla (Sn/C). Zapewnia ona bardziej równomierne osadzanie litu i ogranicza jego nieodwracalne straty. Dodatkowo wykorzystano technologię wstępnego litowania, polegającą na naniesieniu niewielkiej ilości metalicznego litu przed rozpoczęciem pracy ogniwa.
Prototyp wyposażono w katodę z tlenku litowo-wanadowego (LVO) oraz stały elektrolit LiPON. Zastosowane rozwiązania umożliwiły uzyskanie bardzo małej grubości ogniwa przy zachowaniu zdolności do wielokrotnego ładowania i rozładowywania.
Technologia może znaleźć zastosowanie przede wszystkim w miniaturowych urządzeniach elektronicznych, czujnikach medycznych oraz elektronice noszonej, w której istotne są niewielkie wymiary i masa źródła zasilania.
Opracowany akumulator pozostaje na etapie badań laboratoryjnych. Deklarowane parametry uzyskano przy bardzo niskim współczynniku ładowania i rozładowywania wynoszącym 0,01 C. Dalsze prace będą koncentrować się na zwiększeniu wydajności ogniw przy wyższych obciążeniach oraz opracowaniu technologii umożliwiającej ich produkcję na większą skalę.
